O standardach zintregrowanej terapii zaburzeń ze spektrum autyzmu

Przedstawię Państwu zasady, według których od lat pracujemy z naszymi podopiecznymi.

Jest kilka kwestii w terapii dziecka, które są dla nas kluczowe.

Czy, któraś z nich jest najważniejsza? Nie, elementy, które składają się na naszą ideę zintegrowanej terapii tworzą całość, są ze sobą spójne.

 

Centrum Diagnozy i Terapii Vivere Aude znajduje się w tym samym budynku co Przedszkole Wiatr w Żagle, do którego uczęszcza część naszych podopiecznych. Działamy tak, by móc zaoferować rodzicowi wszystkie potrzebne terapie w jednym miejscu. Zatrudniamy wielu specjalistów, którzy są w stanie zapewnić dziecku pomoc na najwyższym poziomie.

Pracując razem stale kontrolujemy postępy dziecka w każdym obszarze rozwoju. Nie jesteśmy zwolennikami terapii w różnych miejscach, ośrodkach, poradniach, ponieważ w ten sposób wymiana spostrzeżeń między specjalistami prowadzącymi dziecko jest żadna.

Mimo to, szanujemy zdanie rodzica, który wybiera dla dziecka dodatkowe terapie. Natomiast nasze doświadczenie pokazuje, że wiąże się to z wieloma komplikacjami (ale o tym później).

Jedno miejsce, jeden czas

  • Komfort rodzica i dziecka
  • Oszczędność czasu - wszystkie terapie w jednym miejscu
  • Dziecko po przedszkolu może wrócić do domu i odpocząć
  • Rodzic po prostu pracuje, nie musi poświęcać dnia by wozić dziecko z terapii na terapię
  • Całościowo – żadna terapia nie jest najważniejsza, terapie pod kątem rozwoju dziecka
  • Stała kompleksowa kontrola postępów

Dzięki całościowemu obrazowi rozwoju i postępów dziecka, mamy możliwość interweniować szybko w sytuacjach kryzysowych. Działamy elastycznie, dostosowując terapie do aktualnych potrzeb dziecka.

Terapeuci spędzają z dziećmi cały dzień. Wiedzą, kiedy dziecko ma gorszy dzień, a kiedy jest w lepszej formie. Przecież tak jak każdy dorosły, dziecko również nie budzi się każdego dnia z uśmiechem na twarzy i gotowe na nowe wyzwania. Jeśli maluch ma zły dzień nie upieramy się na wykonaniu założonego planu terapii na dany dzień i nie egzekwujemy go. Wyciszamy, nie męczymy terapiami. Najważniejsze jest poczucie komfortu i bezpieczeństwa, to podwaliny dobrej i efektywnej współpracy z dzieckiem.

Wielokrotnie zdarzyło się już tak, że terapie nie odbywały się w sali terapeutycznej w wyznaczonym do tego czasie. Terapeuci wyczuwają sytuacje, w której dziecko czuje się dobrze i wykorzystują je. Całkiem zabawnie wygląda terapia logopedyczna na zjeżdżalni w ogrodzie, ale właśnie o to chodzi! Żeby były efekty, do każdego dziecka podchodzimy indywidualnie.

Elastyczność

  • Dostosowanie terapii do aktualnych potrzeb dziecka
  • Zły dzień = wyciszenie, nie męczymy terapiami
  • Terapia na zjeżdżalni – wyczuwamy sytuacje, w której dziecko czuje się dobrze i wykorzystujemy to, żeby były efekty = indywidualne podejście

Wspominałam już o wymianie spostrzeżeń przez terapeutów prowadzących dziecko. Takie rozmowy są niezbędne dla pomiaru postępów dziecka w każdym obszarze rozwoju.

Indywidualny Program Edukacji i Terapii (IPET) zawiera cele terapeutyczne i metody jakimi terapeuta będzie pracował. Jednak niezwykle ważna jest znajomość efektywności każdej terapii. Jeśli widzimy, że zaplanowane przez nas oddziaływania nie przynoszą zamierzonych efektów, zmieniamy je.

Pomiar postępów w każdym obszarze

  • Całościowy obraz postępów dziecka
  • Znajomość efektywności każdej terapii

Potrzeby dziecka się zmieniają. Rozwój jest nieharmonijny. Więc czy można zaplanować z góry ilość i rodzaj terapii na cały rok? A dopiero po tym czasie wprowadzać zmiany? Oczywiście, że można, co nie oznacza, że jest to dobre dla dziecka rozwiązanie.

Każdy oczekuje jak największych efektów i to jak najszybciej. Najczęściej takie oczekiwania stawiają rodzice, jeśli chodzi o terapię logopedyczną. To, że dziecko mówi ma dla opiekunów ogromne znaczenie. W tym upatrują postępów w rozwoju. Natomiast nasze doświadczenie, a co więcej mnóstwo badań naukowych potwierdzają, że logopedia wcale nie jest najważniejsza.

Kluczem jest dopasowanie rodzaju i ilości terapii do indywidualnych potrzeb każdego dziecka. Tak osiągamy efekty. Ustalamy priorytety w zależności od funkcjonowania dziecka. Nie zaczniemy od terapii logopedycznej jeśli dziecko nie wykonuje podstawowych poleceń, nie utrzymuje kontaktu wzrokowego, nie utrzymuje wspólnego pola uwagi.

Najważniejsze jest dla nas dobro dziecka! Działamy tak, żeby osiągać efekty, ale to nie znaczy, że zgodnie z planem rodzica. Rozmawiamy, przedstawiamy nasz punkt widzenia, zapoznajemy z różnymi badaniami i sprawdzonymi teoriami. Akceptacja programu terapeutycznego przez rodzica jest niezbędna.

Współpraca z rodzicem ma jeszcze jedną ważną rolę. Wspólnie ustalamy IPET, rozmawiamy o naszych oddziaływaniach, by rodzice powielali je w domu. A tym samym budujemy atmosferę otwartej i szczerej komunikacji. Czasem rodzice w trosce o swoje dziecko ciągle poszukują – nowych terapii, innych rozwiązań, koncepcji. I to jest w porządku dopóki nie popadamy w skrajności, każdy rodzic chce dla swojego dziecka jak najlepiej. Jednak ciągle przypominamy o możliwości przeciążenia dziecka terapiami a wtedy efektywność spada bardzo szybko. Jesteśmy otwarci na dyskusje, okazujemy wsparcie, dzielimy się swoją wiedzą, tak by rodzic wiedział że robi dla swojego dziecka wszystko co najlepsze, a maluch osiągał postępy w rozwoju.

 

 

Efektywność

  • Dopasowanie rodzaju i ilości terapii do potrzeb każdego dziecka
  • Elastyczność w prowadzeniu
  • Ustalanie priorytetów w zależności od funkcjonowania dziecka

Współpracujemy ze specjalistami z każdej dziedziny. Chcemy być miejscem, w którym dziecko otrzyma wszystko co mu potrzebne. Prowadzimy terapie kompleksowo jako terapeuci rozmawiamy ze sobą, pracujemy razem, wymieniamy się spostrzeżeniami. Naszym celem jest możliwość usprawniania wszystkich obszarów rozwoju dziecka w jednym miejscu.

Specjaliści z każdej dziedziny

  • Kompleksowa terapia
  • Usprawnianie wszystkich obszarów rozwoju dziecka w jednym miejscu

Pamiętajmy, że…

Rozpoczęcie terapii w bardzo wczesnym okresie życia dziecka stanowi bazę dla późniejszych efektów. Im wcześniej dziecku uda się wiele osiągnąć, tym szybciej w przyszłości będzie mogło zacząć opanowywać złożone umiejętności. We wczesnym okresie rozwoju układ nerwowy charakteryzuje się wyjątkowo dużą plastycznością, dzięki czemu istnieje możliwość skutecznej korekcji zaburzonych funkcji, a także kompensacji deficytów. Niezmiernie ważne jest, by włączać rodziców do pracy z dzieckiem, a następnie wspierać ich oraz rodzeństwo.

Mimo, że przyczyny autyzmu nadal nie są do końca poznane, to istnieje szereg metod terapii, które wspomagają rozwój osób z autyzmem. Spektrum autyzmu to nie jest choroba, którą można wyleczyć (przynajmniej w świetle aktualnej wiedzy naukowej) lecz zaburzenie, którego natężenie można zmniejszać za pomocą metod terapeutycznych. Najważniejsze, aby wybierać metody terapeutyczne potwierdzone naukowo. Nie ma powodów by tracić czas, czas ważny dla dziecka na pracę terapeutyczną która żadnych efektów może nie przynieść.

 

 

Marta Miętus
Psycholog
Dyrektor Centrum Diagnozy i Terapii Vivere Aude